Yıllık İzin Hakkı Nedir? 2026 Süreleri ve Hesaplama

Yıllık Ücretli İzin Hakkı

Yıllık ücretli izin, İş Kanunu'nun 53-60. maddeleri arasında düzenlenen temel çalışan haklarından biridir. İşe başladığı günden itibaren deneme süresi dahil en az 1 yıl çalışmış olan işçi, yıllık ücretli izne hak kazanır. Bu hak, anayasal güvence altındadır ve işçi tarafından vazgeçilemez.

Yıllık izin, işçinin dinlenmesi, fiziksel ve psikolojik sağlığını koruması amacıyla tanınmış bir haktır. İşveren, yıllık izin hakkını kullandırmakla yükümlüdür; izin kullandırmak yerine ücret ödenmesi kural olarak mümkün değildir (iş sözleşmesinin sona ermesi hali hariç).

Kıdeme Göre Yıllık İzin Süreleri

İş Kanunu'nun 53. maddesine göre yıllık izin süreleri, işçinin kıdemine bağlı olarak artar:

• 1-5 yıl arası kıdem: Yılda en az 14 gün
• 5-15 yıl arası kıdem: Yılda en az 20 gün
• 15 yıl ve üzeri kıdem: Yılda en az 26 gün

18 yaşından küçük ve 50 yaşından büyük işçilere en az 20 gün yıllık izin verilir (kıdeme bakılmaksızın). Bu süreler asgari olup, iş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesi ile artırılabilir ancak azaltılamaz.

Yıllık izin günlerinin hesabında cumartesi, pazar ve ulusal bayram-genel tatil günleri izin süresinden sayılmaz. Yani 14 günlük yıllık izin, fiilen 14 iş günü anlamına gelir.

Yıllık İzin Kullanım Kuralları

Yıllık izin kullanımında dikkat edilmesi gereken kurallar:

• Bölünmezlik ilkesi: Yıllık izin kural olarak bölünmeden kullanılır. Ancak tarafların anlaşması ile bir bölümü 10 günden az olmamak üzere bölünebilir.
• İşverenin yönetim hakkı: İzin zamanını belirleme hakkı kural olarak işverene aittir; ancak işçinin talebi gözetilmelidir.
• İzin ücreti peşin ödenir: İşçiye yıllık izin dönemine ait ücreti izne çıkmadan önce peşin olarak ödenir.
• İzinde çalışma yasağı: İzin süresi içinde işçi ücretli olarak başka bir işte çalışamaz. Tespit edilirse izin ücreti geri alınabilir.
• Yıl içinde kullanılma: Yıllık izin, hak edildiği yıl içinde kullanılmalıdır. Kullanılmayan izinler zamanaşımına uğramaz.

Kullanılmayan Yıllık İzin Ücreti

İş sözleşmesi herhangi bir nedenle sona erdiğinde, kullanılmayan yıllık izin günleri için işçiye izin ücreti ödenir. İzin ücreti, fesih tarihindeki ücret üzerinden hesaplanır ve brüt ücret baz alınır.

Hesaplama: Kullanılmayan izin günü × günlük brüt ücret

Örnek: 8 yıl çalışmış (yıllık 20 gün izin hakkı) ve son 2 yılın iznini kullanmamış, aylık brüt maaşı 25.000 TL olan bir işçi:

• Kullanılmayan izin: 20 × 2 = 40 gün
• Günlük brüt ücret: 25.000 / 30 = 833,33 TL
• İzin ücreti: 40 × 833,33 = 33.333 TL brüt

İzin ücretinden gelir vergisi ve damga vergisi kesilir; SGK primi kesilmez. Zamanaşımı süresi 5 yıldır.

Yıllık İzin ile İlgili Sık Sorulan Sorular

İşveren izin kullandırmak zorunda mı? Evet, yıllık izin kullandırmak işverenin yasal yükümlülüğüdür. Kullandırmayan işveren idari para cezasına çarptırılır.

İzin günleri bir sonraki yıla devreder mi? Evet, kullanılmayan izin günleri sonraki yıllara devreder ve zamanaşımına uğramaz (iş ilişkisi devam ettiği sürece).

Deneme süresinde yıllık izin hakkı var mı? Deneme süresinde yıllık izin hakkı henüz doğmaz; ancak deneme süresi kıdeme dahil edilir. 1 yılı doldurunca izin hakkı başlar.

Hastalık raporu izin süresinden düşer mi? Hayır, yıllık izin sırasında alınan hastalık raporu süreleri yıllık izinden sayılmaz; izin süresi rapora eklenir.

Yıllık İzin Hesaplama Aracı

Yıllık izin hakkınızı ve kullanılmayan izin ücretinizi hesaplamak için EvrakAI Yıllık İzin Hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz. İşe giriş tarihinizi ve maaş bilginizi girerek izin sürenizi ve izin ücretinizi anında öğrenin.