İhtarname Nedir, Nasıl Gönderilir?

İhtarname Nedir?

İhtarname, bir kişinin diğer bir kişiye hukuki bir talebini, uyarısını veya bildirimini resmi yollarla ilettiği yazılı belgedir. Genellikle noter aracılığıyla gönderilir ve hukuki süreçlerde önemli bir ispat aracıdır.

İhtarname göndermek çoğu durumda yasal bir zorunluluk olmasa da, dava açmadan önce ihtarname gönderilmesi hem hukuki süreçte avantaj sağlar hem de karşı tarafa hukuki yükümlülüklerini hatırlatarak anlaşmazlığın mahkemeye taşınmadan çözülmesine katkıda bulunur.

Türk Borçlar Kanunu, birçok durumda ihtarname gönderilmesini "temerrüt" koşulu olarak aramaktadır. Özellikle vadesi belli olmayan borçlarda, alacaklının borçluyu temerrüde düşürmesi için ihtar gerekmektedir (TBK m.117).

İhtarname Türleri

İhtarname, hukuki ilişkinin niteliğine göre çeşitli türlere ayrılır:

• Alacak ihtarnamesi: Borçluya vadesi gelen borcunu ödemesi için gönderilen ihtar. Borçluyu temerrüde düşürerek gecikme faizi talep edilmesini sağlar.
• Kira ihtarnamesi: Kiracıya kira bedelini ödemesi veya taşınmazı tahliye etmesi için gönderilir. Tahliye davası açılmadan önce zorunlu ön koşuldur.
• İş ihtarnamesi: İşçi veya işverene iş hukukundan kaynaklanan yükümlülüklerini hatırlatmak için gönderilir. Ücret ödenmemesi, SGK primi yatırılmaması gibi durumlar.
• Fesih ihtarnamesi: Sözleşmenin feshedileceğini veya feshedildiğini bildirmek için gönderilir.
• Haksız fiil ihtarnamesi: Haksız bir eylem sonucu oluşan maddi/manevi zararın giderilmesi talebi.
• Komşuluk ihtarnamesi: Gürültü, su sızıntısı, ağaç dalları gibi komşuluk hukukundan kaynaklanan sorunlar için gönderilir.
• Tüketici ihtarnamesi: Ayıplı mal/hizmet, abonelik iptali gibi tüketici haklarına ilişkin talepler için kullanılır.

İhtarname Nasıl Gönderilir?

İhtarname göndermek için birkaç farklı yöntem bulunmaktadır:

1. Noter Aracılığıyla (En Güvenilir)

• 1. Adım: İhtarname metnini hazırlayın. Talebinizi açık, net ve hukuki terminolojiye uygun şekilde belirtin.
• 2. Adım: Nüfus cüzdanınız/ehliyet ve hazırladığınız metin ile birlikte notere gidin.
• 3. Adım: Noter, ihtarnameyi 3 nüsha olarak düzenler: biri size, biri karşı tarafa, biri noterde kalır.
• 4. Adım: İhtarname tebligat yoluyla (PTT) karşı tarafa gönderilir.
• 5. Adım: Tebliğ belgesini noter aracılığıyla takip edebilirsiniz.

İhtarname gönderme ücreti noter harçları ve tebligat masrafları dahil 500-1.500 TL arasında değişmektedir. Metnin uzunluğu ve sayfa sayısı ücrete etki eder.

2. İadeli Taahhütlü Mektup ile

Daha ekonomik bir yöntemdir. Mektubun karşı tarafa ulaştığını kanıtlayan taahhütlü posta kullanılır. Ancak noter ihtarnamesine göre ispat gücü daha düşüktür.

3. Kargo ile (Delil niteliği sınırlı)

Karşı tarafın imzalı alındı belgesi tutulabilir ancak resmi bir tebligat değildir. Mahkemede ispat gücü tartışmalıdır.

İhtarnamede Bulunması Gereken Unsurlar

Etkili bir ihtarname şu bilgileri içermelidir:

• Tarafların bilgileri: Gönderen ve alıcının ad-soyad, adres ve TC kimlik numarası
• Hukuki ilişkinin tanımı: Taraflar arasındaki sözleşme, kira ilişkisi veya olay açıklaması
• Talep: Net ve açık bir şekilde neyin istendiği (ödeme, tahliye, fesih vb.)
• Süre: Talebin yerine getirilmesi için verilen makul süre (genellikle 7-30 gün)
• Hukuki sonuç bildirimi: Talebin yerine getirilmemesi halinde başvurulacak hukuki yollar (dava, icra takibi vb.)
• Yasal dayanak: İlgili kanun maddeleri ve hukuki dayanaklar

İhtarnamenin Hukuki Sonuçları

İhtarname göndermek önemli hukuki sonuçlar doğurur:

• Borçluyu temerrüde düşürür ve gecikme faizi işlemeye başlar (TBK m.117).
• Kira sözleşmelerinde tahliye sürecini başlatır. Kiracıya 30 gün süre tanıyan ihtar, tahliye davasının ön koşuludur.
• Zamanaşımını keser (belirli koşullarda).
• Dava öncesi ispat aracı olarak kullanılır ve hakimin kararını etkileyebilir.
• Karşı tarafın iyi niyetli olup olmadığını belirlemede önemli bir ölçüttür.
• Manevi tazminat davalarında haksız fiilin bildirildiğini ispatlar.

İhtarname Örnek Durumlar

Kira ödememe: Kiracınız kira borcunu ödemiyorsa, 30 gün süre veren bir ihtarname gönderin. Süre dolduğunda tahliye davası açma hakkınız doğar.

Alacak takibi: Borcunu ödemeyen bir kişiye ihtarname göndererek temerrüt faizi işletmeye başlayabilirsiniz. İhtarname tarihinden itibaren yasal faiz hesaplanır.

İş hukuku: Maaşınız gecikiyorsa veya SGK primleriniz yatırılmıyorsa, işverene ihtarname göndererek haklı nedenle fesih hakkınızı kullanabilirsiniz.

Komşuluk sorunları: Gürültü veya su sızıntısı gibi sorunlarda önce ihtarname gönderin, çözülmezse dava yoluna başvurun.

İhtarname Gönderirken Dikkat Edilecekler

• İhtarname metninizi duygusal ifadeler yerine hukuki terminoloji ile yazın.
• Talebinizi somut ve ölçülebilir şekilde belirtin (tutar, tarih, eylem).
• Karşı tarafa makul bir süre tanıyın (genellikle 7-15 gün).
• İhtarnamenin bir kopyasını mutlaka saklayın.
• Tebliğ belgesini takip edin; ihtarname tebliğ edilmezse hukuki sonuç doğurmaz.
• Hakaret veya tehdit içeren ifadeler kullanmaktan kaçının; aksi takdirde karşı taraf cezai yollara başvurabilir.

EvrakAI ile İhtarname Oluşturma

EvrakAI platformunda alacak, kira, fesih, komşuluk ve diğer ihtarname türlerini profesyonel formatta oluşturabilirsiniz. Yapay zeka destekli sistemimiz, durumunuza özel kişiselleştirilmiş metin üretir. Hazırlanan ihtarnameyi noter onayına sunmanız yeterlidir.